Java necə işləyir

Mövzu seç, kod yaz və daxildə nə baş verdiyini addım-addım gör.

Memory

JVM: Stack və Heap

Primitive-lər, object-lər, String Pool, frame-lər və GC. Kodun memory-də hara düşdüyünü sətir-sətir izlə.

Garbage Collection

Object nə vaxt silinir? GC root-ları, mark-sweep, Eden, Survivor, Old və memory leak.

String daxildən

String-in daxili quruluşu: byte[], LATIN1 və UTF16, emoji-nin uzunluğu, paylaşılan array və += qiyməti.

Object yaddaşda

Bir object neçə byte tutur: header, mark word, padding, field sırası, array-lər və 32 GB sərhədi.

Collection-lar

HashMap necə işləyir

hashCode, bucket, collision və resize. Key-in table-dakı yerini necə tapdığını bit-bit izlə.

TreeMap necə işləyir

Red-black tree-ni canlı izlə: insert, recolor, rotation, remove və sıralı axtarış.

Concurrency

Thread-lər

İki thread-i özün idarə et. Race condition, synchronized, volatile, CAS və deadlock.

ConcurrentHashMap necə işləyir

Bir neçə thread üçün HashMap. Boş bucket-də CAS, dolu bucket-də lock, resize və null qadağası.

Virtual Thread-lər

Bir milyon thread necə mümkün olur: carrier, mount və unmount, pinning və virtual thread-in kömək etmədiyi hallar.

Dil və JVM

Bytecode

javac nə yazır? Operand stack, local variable-lar, i = i++ tələsi və finally-nin həqiqi forması.

Class loading

Class nə vaxt yüklənir? Delegation, üç mərhələ, static və constructor sırası, klassik tələlər.

Stream necə işləyir

Stream lazy-dir. Element-lər bir-bir keçir, sorted hamısını saxlayır, count bəzən heç nə işlətmir.

Mövzular

String daxildən

String-in içində nə var?

Java 9-dan bəri String içində char[] yox, byte[] saxlayır. coder byte-ların necə oxunacağını deyir.

final array immutable olmasını özü təmin etmir: value private-dır və heç bir method onu dəyişmir. Hər “dəyişiklik” yeni String yaradır.

hash ilk hashCode()-da hesablanır və saxlanır, ona görə String yaxşı HashMap key-idir.

LATIN1 yoxsa UTF16?

Bütün character-lər 255-dən kiçikdirsə, hər biri 1 byte tutur: Compact Strings. Bir dənə böyük character bütün String-i 2 byte-a keçirir.

Azərbaycan dilində bu çox görünür: ç, ö, ü LATIN1-dədir, ə, ş, ğ, ı isə yox.

"çörek" 5 byte, "çörək" isə 10 byte tutur. Fərq bir hərfdir.

length() simvol saymır

length() char sayır, char isə 16 bit-dir. Emoji-lər 16 bit-ə sığmır və iki char tutur: surrogate pair.

İstifadəçinin gördüyü simvolları saymaq üçün codePointCount işlət. Bayraq və ailə emoji-ləri kimi birləşmələr isə bir neçə code point-dən ibarətdir.

Array nə vaxt paylaşılır?

new String(a) yeni object yaradır, amma value array-ini kopyalamır: immutable olduğu üçün paylaşmaq təhlükəsizdir.

substring isə həmişə yeni array yaradır. Bu, Java 7u6-dan belədir: kiçik substring böyük array-i memory-də saxlamasın deyə.

Maraqlı hal: UTF16 String-in LATIN1 hissəsini kəssən, nəticə sıxılır.

Dövrədə += niyə yavaşdır?

String immutable olduğu üçün hər += bütün mətni yeni array-ə kopyalayır. Uzunluq artdıqca kopya da böyüyür: O(n²).

StringBuilder bir buffer saxlayır və yalnız dolanda böyüyür. Dövrədə həmişə onu işlət.

Dövrədən kənar a + b + c isə problem deyil: javac onu bir invokedynamic çağırışına çevirir.